Vijf generaties dichters

Van een web van verwachting tot de coolste leeftijd

Al wordt door jonge mensen de halve mensheid uitgemaakt voor ‘boomer’, feit is dat leeftijd iets doet met hoe je in de wereld staat. De hoeveelheid levenswijsheid en je plek op de generatieladder beïnvloeden je blik. We gaven vijf dichters van vijf generaties de ruimte om de eigen, huidige levensfase te verwoorden. In taal, vorm en rijmschema naar keuze. De gedichten lees je hier in de taal zoals ze zijn geschreven.

Generatie Alpha ( vanaf 2012)

Waarom?

Waarom moet het allemaal binnen de lijntjes?
Lijnen waarvan niemand weet waar ze vandaan komen
Een web van verwachtingen
Waar we allemaal in verstrikt zitten

De draden trekken en duwen
Vervormen ons
Net zo lang tot we ongeveer
Een soort van
Passen

Elke kleur moet binnenblijven
Elke druppel die erbuiten valt
Een mislukking
Een fout
Een vlek

Iets dat er niet zou moeten zijn
Dat er niet mag zijn
Dat je moet weghalen
Veranderen

Dat hoort niet

Waarom?

Lola Faber

Lola Faber (2012) heeft al meerdere publicaties op haar naam staan. Haar bijzondere kijk op de wereld wordt gevormd door een combinatie van bijna kinderlijke verwondering en verrassend volwassen inzichten. Lola schrijft over thema’s die haar bezighouden: mens-zijn, hoe steekt de wereld in godsnaam in elkaar en het ravijn tussen willen en moeten. Lola houdt, behalve van schrijven, van lezen onder de dekens, knutselen en K-popband Stray Kids.

Generatie Z (1997-2011)

kabouterbosk

ik ha presys dien
wat der fan my ferwachte waard
ik ha alle peallen folge
fan it grutte kabouterbosk

oant safier it bebane stik
dat haw ik mar knap klearspile
ree foar it echte wurk
de bosk leit foar my iepen

no sjoch ik gjin pealtsjes mear
ik mei it sels betinke
ynienen fielt it benearjend
wêr wol ik einliks hinne?

ik stean op in punt
wêrop’t ik elke kant noch út kin
mar troch alle beammen
kin ik amper noch de bosk sjen

Pieter Zijlstra

Pieter Zijlstra (2000) groeide op in Koudum. Hij had Fries als examenvak op het gymnasium en studeerde Internationale Betrekkingen, Diplomatie en Klimaatstudies in Groningen, Parijs en Wageningen. Als rapper onder de naam Sample Text probeert hij een nieuwe generatie enthousiast te maken voor de Fryske taal. Sinds 2023 schrijft hij tweewekelijks een column in het Fries in de Leeuwarder Courant. Eind 2025 won hij de Tony Feitsmapriis met zijn eerste gepubliceerde gedicht.

Millennials (1981-1996)

Healwei it libben

Ik tocht dat ik foar ivich
útiten wêze soe op seane ierpels
hie mysels noch sa ynsmard
tsjin jildingsdrang en boomerdruk
in eigen hûs, check
slagge as gruttemins
Ik miende dat ik
it beamkeklimmen ferleard wie
de stobbe skjirret de ribfluwielen broek
en de earnstige tearen glêd
It spultsje is lykbleaun mar
myn wrâld is krompen fan de skroei
de flier is lava en in diminsje fersimpele
Mario is wer plat en pixelich
de billen stykje tusken de stielen
spilen fan it klimrek
we sjonge om bar Simmermoarn en
no no there’s no limit
Fuotsjes fan de flier
it is in moaie tiid
foar pûltsjes út eigen tún.

Sigrid Kingma

Sigrid Kingma (1989) studeerde Nederlands en Fries aan de Rijksuniversiteit in Groningen. Ze is een veelzijdig podiumdichter. Sigrid debuteerde in 2016 met de tweetalige bundel Reade Triedleas / Red Wireless. Ze werkt graag aan poëzie in de openbare ruimte, combineert haar poëzie met andere kunstvormen en geeft voordracht- en schrijfles aan jong en oud. In 2021-2023 was ze Dichter fan Fryslân.

Generatie X (’65-’80)

Winter is it, mar ik ha noch sjelei yn ’e kleur sa’t de blommen bloeiden,
it oranje dat nei ’t rôs útrûn, de giele skyl sa dûnzich sacht, as wie it fan
filt hast, dyn hûd no súntsjes âlder, watst optelle kinst, al ôfskreaun is

betink datst de grutste helte hân hast, mei ientsje yn ’e hân, wurden dy’t in
rûmte skiede kinne, beide kanten samar hielje ek, wolst net mear sûnder it
wûnder dat yn ‘e kelder koel bewarre leit, helder as it spegelstille fakuüm

wat silst sweeslaan dochs, ast de kweepar midstwa slachst, alles al wosken
hast, it fruchtfleis steryl is en sûkerskjin it glês no stiet, de flam sa fûl troch
it fjoer sjit, mei in swymke sitroen of gimber, stêfrym fan in soele simmer

wat bliuwt der oer as de pit út it hert fuortspat, it snoeimes yn it grien set is,
stiensellen bonkehurd op wurden wille stikkenrinne, flokke wolsto net, want
oars kinst it net winne, dysels bestowe silst, opnij yn tsjoen fan ’e seizoenen

sjochst de skym dêr by de stamme en witst dat der fan swiet it hiele is, flinter
yn it rôs fan roas, as der bledsjes risselje, tinzen oer loaisoer en pektine gean,
de fruchten yn ’e sinne skine, lytse ynsekten gûnzje sille, reader nei it bloed

dat wêr wolst hinne, ast it mei ynmoed sean hast en sean biste, it is de kweepar
dy’t dy weak makket, as grûnwetter sakket, woartels suver grutter as de krún,
no’t de beam yn dyn tún wer groeit, sjelei yn ‘e kleur fan in blom dy’t bloeit.

Remco Kuiper

Remco Kuiper (1971) is sinds 2004 actief als dichter. Gedichten van hem verschenen in Hjir, Farsk, De Moanne en Ensafh. Hij won in 2019 en 2023 een Rely Jorritsmapriis. In 2025 verscheen bij DeRyp zijn dichtbundel Grûnwetter. Remco maakt ook graag muziek, onder andere met het gezelschap Tsjinlûd. Hij spreekt ook teksten in, heeft meegedaan aan het programma Rûnom van Tryater en was deelnemer aan het project Sprekende stenen.

Babyboomer (1940-1964)

67

het valt me op
dat de grom aan de grens
luider klinkt dezer oudevandagen
dat de armoe in de taal sluipt
dat de blik naar binnen slaat
alsof daar de verhalen, kloppende
zinnen wel wachten tot we bestaan uit
herinneringen

het valt me op
dat het zingen steeds vaker plaatsmaakt
voor ongeremd grijskrullerig klagen
dat het vroeger beter was
dat de jeugd van tegenwoordig
dat het einde nadert
maar ik herken het niet
het valt me wel op

dat six-seven de coolste leeftijd is
om niets te beweren, juist alles te vragen

Kate Schlingemann

Kate Schlingemann (1958) schrijft verhalen en gedichten voor alle leeftijden. Daarnaast geeft ze poëzielessen aan jong en oud, illustreert ze en is ze poëzieredacteur, Schoolschrijver en Verhalenmaker op School. Haar gedichten zijn opgenomen in literaire tijdschriften als de Gids en Querido’s Poëziespektakel. In 2025 verscheen haar boek Zo leuk is taal!, vol speelse opdrachten om de taalvaardigheid bij kleuters te stimuleren.

Inhoud

1

Redactioneel: Groeien in een netwerk

Momenteel is Leeuwarden een vaste waarde binnen het wereldwijde netwerk van Cities of Literature. We doen samen met schrijvers en…

2

Op reis mei de reade skries

‘Ik bin in famke fan de greide, ik bin grut wurden mei ljippen en skriezen. It like my hiel nijsgjirrich…

3

Dubbelinterview met twee schrijfsters

Een schilderij als tijdmachine en een muurschildering met een verhaal. LETTER spreekt met Anne-Goaitske Breteler (1996) uit Moddergat en Lida…

4

Bepalende kinderboeken

Waarom volwassenen (weer) kinderboeken moeten lezen Kinder- en jeugdliteratuur wordt nog vaak behandeld als een opstapje naar het ‘echte’ lezen.…

5

Vier portretten over je ontwikkelen

Een leven lang spelen Waar begin je als schrijver, en wanneer ben je eigenlijk ‘klaar’? Kun je nog groeien in…

6

Strip

Illustrator: Julia van der Bos

7

Interview Benny Lindelauf

‘In de kern zijn we allemaal kinderen over de datum’ Tekst: Marc Knip | Foto’s: Guido Bosua Benny Lindelauf (Sittard,…

8

Essay: Een verzameling leeftijden

Bij het opruimen van een kastje kom ik een brochure uit 2021 tegen van een opleidingsinstituut met de titel: ‘Waar…

9

Tegen de stroom in

Niets is menselijker dan erbij willen horen. Binnen een groep vallen voelt veilig. Ook veel jongeren van nu zoeken houvast…

10

Kort verhaal: Klappen krijgen

Zack wist niet beter of de zee was er. Net als de havenarm met aan het einde de replica van…

11

Fijne leescafés

Tijd voor een leesdate Het is weer zomer! En wat is er nou beter voor je vakantiegevoel dan lezen op…

12

Vijf generaties dichters

Van een web van verwachting tot de coolste leeftijd Al wordt door jonge mensen de halve mensheid uitgemaakt voor ‘boomer’,…