Redaksjoneel: Groeie yn in netwurk

Op dit stuit is Ljouwert in fêste wearde binnen it wrâldwide netwurk fan Cities of Literature. Wy dogge yn oparbeidzjen mei skriuwers en oersetters út Fryslân mei oan boeiende projekten yn ferskate stêden, sawol binnen Europa as dêrbûten.

Op de foto (troch Natalia Balanina) stiet it Leeuwarden City of Literature-team: f.l.n.r.: Tryntsje van der Steege, Berber van Oyen-Peenstra, Ellen Postma, Sito Wijngaarden en Ernst Bruinsma. Net op de foto: Grietje Deinum.

Foarbylden binne Bremen, Edinburgh, Barcelona, Quebec, Heidelberg, Manchester, Melbourne en Tartu. Boppedat koenen wy by de manifestaasjes Utsteld Gelok (2022) en Lyts Gelok (2025) tal fan skriuwers út oare Cities of Literature meidwaan litte. Dêrneist ûntfange wy jierliks auteurs en oersetters út oare stêden, dy’t hjir dan in moanne lang wurkje en bekend reitsje mei de literatuer en kultuer yn Ljouwert-Fryslân.

Dat alles hawwe wy yn goed seis jier berikt. Mar lykas wol faker jildt: alle begjin wie dreech en wy begûnen dit mondiale aventoer hiel wifeljend. Wy wisten doe’t wy de titel fan City of Literature krigen, ein 2019, amper hoe’t it netwurk funksjonearre en hiene, útsein in inkeld fideopetear, noch nea ien fan de oare stêden moete. Nei in pear moanne bruts ek nochris koroana út en dy bysûndere omstannichheden soargen beslist foar in wiffe start.

De earste jiergearkomste dêr’t wy oan dielnimme koenen, wie yn septimber 2020 yn Praag, mar dat waard spitigernôch fanwegen koroana in digitale gearkomste. It heucht my noch goed hoe’t ik in pear dagen achterelkoar ynlogge moast op dy gearkomste, mar eins gjin sikkepit begriep fan wat der sein waard. It netwurk bleau in enigma.

Pas in jier letter, yn septimber 2021, koenen wy foar it earst echt meidwaan oan in gearkomste, yn Reykjavik diskear. Dat wie in regelrjochte gamechanger. De groep bestie út allinnich mar leave en hertlike minsken, mei deselde soargen en fragen dy’t wy as pasjonearre skriuwers, lêzers en taharkers yn Ljouwert hawwe. Se wienen tige behelpsum en foarkommend en oprjocht nijsgjirrich nei it literêre libben hjir en nei ús meartaligens. En Yslân? Hoe kinne se dêr sa’n soad goede boeken produsearje, foar in befolking dy’t in stik lytser is as dy hjir yn Fryslân? It antwurd komt mooglik takom maitiid, as hjir in Yslânske skriuwer-útjouwer in moanne lang ús gast is.

Yn de jierren dy’t folgen fûnen wy echt ús wei yn it netwurk, koenen elkenien hieltyd makliker benaderje en it tal gearwurkingen groeide ek moai. Jierrenlang haw ik yn Nederlân en Flaanderen oan allerhanne (ynter)nasjonale netwurken, bestjoeren, tydskriften en organisaasjes meiwurke, mar nea earder trof ik sa’n aktive en belutsen omjouwing as it hechte netwurk fan Cities of Literature. Wy sille ús as team krêftich ynsetten bliuwe foar de literatuer út Ljouwert-Fryslân, foar de wearden dêr’t UNESCO foar stiet en fertrouwe op in bliuwende ynteraksje tusken ús skriuwers en dy út de oare Cities of Literature.

Bliuw skriuwen, bliuw harkjen, bliuw lêzen, foaral nei de Oar. Dy is meastal net sa ferskriklik grizelich en oars, mar krekt hiel fertroud.

Ernst Bruinsma
direkteur-bestjoerder
Leeuwarden UNESCO City of Literature

Ynhâld

1

Redaksjoneel: Groeie yn in netwurk

Op dit stuit is Ljouwert in fêste wearde binnen it wrâldwide netwurk fan Cities of Literature. Wy dogge yn oparbeidzjen…

2

Op reis mei de reade skries

‘Ik bin in famke fan de greide, ik bin grut wurden mei ljippen en skriezen. It like my hiel nijsgjirrich…

3

Dûbelynterview mei twa skriuwsters

In skilderij as tiidmasine en in muorreskildering mei in ferhaal. LETTER praat mei Anne-Goaitske Breteler (1996) fan Moddergat en Lida…

4

Bepalende berneboeken

Wêrom’t folwoeksenen (wer) berneboeken lêze moatte Berne- en jeugdliteratuer wurdt noch faak behannele as in opstapke nei it ‘echte’ lêzen.…

5

Fjouwer portretten oer dy ûntwikkelje

In libben lang boartsje Wêr begjinst as skriuwer, en wannear bist eins ‘klear’? Kinst noch groeie yn taal ast al…

6

Strip

Yllustrator: Julia van der Bos

7

Ynterview Benny Lindelauf

‘Yn de kearn binne wy allegearre bern oer datum’ Tekst: Marc Knip | Foto’s: Guido Bosua Benny Lindelauf (Sittard, 1964)…

8

Essay: In samling leeftiden

By it opromjen fan in kastke kom ik in brosjuere út 2021 tsjin fan in opliedingsynstitút mei de titel: ‘Wêr…

9

Tsjin de stream yn

Neat is minskliker as derby hearre wolle. Binnen in groep falle fielt feilich. Ek in soad jongeren fan no sykje…

10

Koart ferhaal: Klappen krije

Zack wist net better as de see wie der. Krekt as de havenearm mei oan ’e ein de replika fan…

11

Noflike lêskafees

Tiid foar in lêsdate It is wer simmer! En wat is der no better foar je fakânsjegefoel as lêze op…

12

Fiif generaasjes dichters

Fan in web fan ferwachting oant de coolste leeftyd Al wurdt troch jonge minsken de heale minskheid útmakke foar ‘boomer’,…