Rixt Heegsma gaat als Professor of Practice Libraries Future aan de TU Delft werken aan de toekomst van openbare bibliotheken in Nederland. Zij combineert deze nieuwe rol met haar functie als directeur-bestuurder van Bibliotheken Mar en Fean
Bij de faculteit Industrieel Ontwerpen verbindt Rixt vragen uit de bibliotheekpraktijk met onderzoek, onderwijs en ontwerp. Daarbij werkt ze samen met de Koninklijke Bibliotheek, openbare bibliotheken en wetenschappers in binnen- en buitenland. Als Professor of Practice brengt zij praktijkervaring naar de universiteit en helpt ze nieuwe kennis bruikbaar te maken voor bibliotheken. Samen met inwoners, bibliotheekprofessionals, onderzoekers en studenten ontwikkelt en beproeft zij nieuwe ideeën.
De functie van Professor of Practice is bedoeld voor deskundigen uit de praktijk die een sterke affiniteit hebben met academisch onderwijs en onderzoek.
“Een sterke democratische samenleving vraagt om mensen die toegang hebben tot kennis, hun eigen oordeel kunnen vormen en openstaan voor andere perspectieven”, zegt Rixt. “De Bibliotheek biedt daarvoor een vrije en toegankelijke plek. Ik kijk ernaar uit om samen te onderzoeken hoe we die publieke rol voor de toekomst kunnen versterken.”
Denktank Third Space
Rixt is sinds 2020 directeur-bestuurder van Bibliotheken Mar en Fean, met twaalf openbare bibliotheken in drie Friese gemeenten. Daar introduceerde zij participatief ontwerpen: inwoners denken mee en werken mee aan hun bibliotheek. Hun vragen en ervaringen vormen het vertrekpunt voor nieuwe activiteiten en diensten. Zo krijgt de mienskipsbibliotheek vorm: een bibliotheek van, voor en met de gemeenschap. Deze werkwijze werd verder ontwikkeld in The Third Space, een innovatietraject waarin negen bibliotheekorganisaties samenwerkten met onderzoekers en studenten van TU Delft. Met haar nieuwe rol kan Rixt deze ervaringen breder delen en nieuwe inzichten terugbrengen naar de bibliotheeksector.
Alessandro Bozzon, hoogleraar Human-centered Design aan de faculteit Industrieel Ontwerpen van de TU Delft: “Bibliotheken zijn van oudsher een plek waar nieuwe technologieën tegemoetkomen aan de behoeften van de samenleving. Sinds het begin van de samenwerking tussen TU Delft en de Koninklijke Bibliotheek in 2020, in het kader van het Future Libraries Lab, hebben we ons ingezet om bibliotheken te helpen hun rol als spil van technologische en maatschappelijke innovatie te versterken. Met de benoeming van Rixt Heegsma, die haar expertise en diepgaande kennis van openbare bibliotheken meebrengt, kijken we ernaar uit om dit werk op grotere schaal uit te voeren.”
Rick Steur, voorzitter van de Raad van Toezicht Bibliotheken Mar en Fean: “We zijn trots op deze benoeming. Het is een erkenning van Rixt ervaring en visie op de maatschappelijke rol van bibliotheken. De verbinding met de TU Delft biedt kansen voor Bibliotheken Mar en Fean én voor de bibliotheeksector als geheel.”
Binnen Bibliotheken Mar en Fean krijgen Arjen Brander en Ruben Langerak, beiden lid van het managementteam, meer management- en netwerktaken. Zij vertegenwoordigen de organisatie nadrukkelijker bij gemeenten en maatschappelijke partners. Rixt richt zich meer op de bestuurlijke koers en besluitvorming en blijft als directeur-bestuurder eindverantwoordelijk.
De aanstelling aan de TU Delft gaat in op 1 januari 2027 voor een dag per week gedurende vijf jaar. De functie wordt gefinancierd door de Koninklijke Bibliotheek.
